|
Kadınlarda emeklilik yaşı hesaplama
Sigortalardan.com
Bireysel Emeklilik Haberleri Kadınlarda emeklilik yaşı hesaplama
Sigorta Şirketleri,Kadınlarda emeklilik yaşı hesaplama
Emeklilik Yaşı Hesabı Sorgulama
SSK’dan emekli olacak kadınlar, 506 Sayılı Kanun’un Geçici 81. Maddesi’nin (A) bendine göre (Anayasa Mahkemesinin İptal Etmediği Bent); ‘08.09.1999 tarihi itibariyle 18 yıldan fazla sigortalılık süresine sahip olan kadın sigortalılar (08.09.1981 ve daha önce sigortalı olanlar) eskiden olduğu gibi 5 bin günü tamamladıkları takdirde ‘yaş’a bağlı olmadan’ emekli olacaklardır.
Kadınlarda 18 yaş sorunu: Ancak, 08.09.1981 den önce sigortalı olmuş olan kadınlar eski düzenlemelere göre 5000 günü ve 20 yıllık sigortalılık süresini tamamlayınca ‘YAŞ’ a tabi olmadan emekli olabileceklerdir. 01.04.1981 tarihinden önce sigortalı olanlar için 18 yaş sorunu yoktur ve bu kadınlar 5000 günü tamamladıkları gün emekli olabilecekleri gibi 3600 gün sayısı ile 50 yaşında da emekli olma hakları bulunmaktadır. Ancak, 01.04.1981 tarihinden sonra 18 yaşını tamamlamadan sigortalı olmuş olan kadınların sigorta başlangıç tarihleri 18 yaşını tamamladıkları tarih olup bu kadınlar ancak 38 yaşını tamamladıkları gün emekli olabilirler. Yani, 01.04.1981 ile 08.09.1981 (dahil) tarihleri arasında 18 yaşından önce sigortalı olmuş kadınlar 38 yaşından önce emekli olamazlar. Yukarıdaki şartları yerinde getiremeyenler ise yandaki tablodaki şartlarla emekli olabileceklerdir.
ÖRNEKLER
Örnek 6: 10.01.1970 doğumlu olan ve 01.10.1988 günü SSK’lı olarak çalışmaya başlayan F.D, bugüne kadar toplam 4800 gün prim ödemiştir. F. Hanımın emekliliği bu durumda aşağıdaki gibi hesaplanabilecektir.
F. Hanım yukarıdaki tablonun ‘24.05.1988-23.05.1989’ bölümü gereğince, SSK’dan emeklilik için:
- 45 yaşını,
- 5300 gün sayısını,
- 20 yıllık sigortalılık süresini tamamlamak zorundadır. A. hanım bu şartların üçünü de gerçekleştirdiği gün SSK’dan emekli olacaktır.
Örnek 7: E:C, 01.01.1985 tarihinde çalışmaya başlamış olup bugüne kadar toplam 4400 gün prim ödemesi bulunmaktadır. E. Hanımın emekliliği bu durumda aşağıdaki gibi hesaplanabilecektir.
Yukarıda yer alan tablodan bu tarihin karşılığı, ‘24.05.1984-23.05.1985’ aralığıdır. Buna göre 01.01.1985 tarihinde çalışmaya başladığı için, 41 yaşını, 20 yıllık sigortalılık süresini ve 5000 günü doldurmak koşuluyla emekli olabilecektir. E. Hanım, 41 yaşını, 20 yıllık sigortalılık süresini doldurmuş ancak 5000 gün sayısını doldurmadığı için, 5000 gün sayısını tamamlayacağı tarihte emekli olabilecektir.
Örnek 8: 21.05.1968 doğumlu Suzan Güven, 01.03.1986’da işe başlamış olup 6000 gün prim ödemesi bulunmaktadır. Emeklilik, şöyle hesaplanabilecektir.
S. Hanım işe başlama tarihine göre yukarıdaki tabloda ‘24.05.1985-23.05.1986’ aralığında yer alacaktır. Buna göre 01.03.1986 tarihinde çalışmaya başladığı için, 42 yaşını, 20 yıllık sigortalılık süresini ve 5075 günü doldurmak koşuluyla emekli olabilecektir. Bu durumda, 20 yıllık sigortalılık süresini 01.03.2006 da tamamlayacak ve 42 yaşından sonra olmak kaydıyla 5075 günlük prim ödeme süresi ile emekli olacaktır.
Örnek 9: 01.06.1962 doğumlu ve 01.07.1980 tarihinde işe başlamış bir bayan sigortalı yukarıdaki tablonun 1. sırasında olan ‘08.09.1981 ve daha öncesi’ işe başlayanların tabi olacağı kurallara tabidir. Bu bayan sigortalı, 5000 günü tamamladığı gün herhangi bir yaş şartına tabi olmaksızın emekli olur
Emeklilik yaşında son durum
Anayasa Mahkemesi’nin, uzun süredir sonucu beklenen Sosyal Güvenlik Yasası’nın iptali davasını sonuçlandırdı. Mahkemenin emeklilik yaşında kademeli geçiş maddelerini iptal etmesiyle, mevcut sigortalıların hangi yaşta emekli olacağı belirsiz hale geldi.
Yüksek Mahkeme 4447 sayılı yasanın, SSK ile ilgili olan 17, Tarım SSK ile ilgili 22, Emekli Sandığı ile ilgili 26, Bağ-kur ile ilgili 39 ve Tarım Bağ-Kur ile ilgili 44. maddelerini iptal etmiştir. Yani yasanın bu maddelerinde öngörülen emeklilikte kademeli geçiş sisteminin anayasaya aykırı olduğu tespit edilmiştir. Ancak, 4447 sayılı yasa ile getirilen kadınlar için 58, erkekler için 60 yaşında emekliliği düzenleyen maddelerin anayasaya aykırı olmadığı sonucuna vararak iptal etmediği için ortaya belirsizlik çıktı. Bu belirsizliğin giderilmesi ve yeni düzenleme yapılması için meclise ve hükümete altı aylık süre verilmiştir. Bu altı ay içinde yasa mevcut haliyle uygulanmaya devam edecektir.
Yasal boşluk oluştu
Verilen altı aylık sürede yeni bir düzenleme yapılmazsa, yasa çıkmadan önce sigortalı olanların hangi yaş kriterine göre emekli olabileceği konusunda kaos yaşanacak.
8 Eylül 1999’da yürürlüğe giren Sosyal Güvenlik Yasası, yayımı tarihinden sonra ilk kez sigortalı olacakların kadınsa 58, erkekse 60 yaşında emekli olabileceği hükmünü getirirken, mevcut sigortalılar için de kademeli bir geçiş öngörmüştü. Buna göre mevcut sigortalılar için öngörülen emeklilik yaşı, sigortalılık süresi ve ödediği prim/gün sayısıyla ters orantılı olarak azalan bir skala oluşuyordu.
Herkese 58-60 yaş mı?
Anayasa Mahkemesinin, yeni sigortalılar için öngörülen 58-60 yaş şartını iptal etmemiş olması ve eski sigortalılar için kademeli geçiş öngören geçici maddelerin iptal edilmesi ne anlama geliyor?
İlk bakışta gerçekten tüm sigortalıların kadın ise 58, erkek ise 60 yaşına tabi olması sonucu ortaya çıkıyor. Çünkü 506 sayılı yasanın emeklilik yaşını düzenleyen 60. maddesi 4447 sayılı yasa ile değiştirilmiş ve bu kanunun yürürlüğe girdiği tarihten sonra ilk defa sigortalı olanların 58, 60 yaşında emekli olacakları hüküm altına alınmıştır. Kanunun yürürlük tarih 8.9.1999 olduğuna göre bu tarihten önce sigortalı olanların nasıl emekli olacağı belirsiz hale geliyor. Zira 8.9.1999 tarihinden önce sigortalı olacakların kademeli geçiş süreci ile hangi şartlarda emekli olacağı düzenlenmişti. Anayasa mahkemesi bu düzenlemeyi iptal ettiği için boşluk buradan çıkıyor.
Anayasa Mahkemesi’nin kararını tam olarak yorumlayabilmek için gerekçeli kararın açıklanmasını beklemek gerekiyor. Ayrıca Yüksek Mahkeme yeni düzenleme yapılması için Meclis’e altı aylık süre verdiği için toplumun tüm kesimlerinin üzerinde uzlaşabilecek olduğu bir düzenlemenin yapılacağını umuyoruz. Bu konuda TBMM’ne görev düşüyor.
Fiili hizmet zammına da iptal
4447 sayılı yasa ile Emekli Sandığı Kanunu’nun fiili hizmet zamlarını düzenleyen 32. maddesine eklenen fiili hizmet zammının yarısı 3 yılı aşmamak üzere yaştan indirilmesi hükmü de Anayasa Mahkemesi tarafından anayasanın eşitlik ilkesine aykırı bulunarak iptal edildi. Söz konusu maddede yapılan değişiklik ile 30 yıl çalışana da 3 yıl, 20 yıl çalışana da 3 yıl indirim hakkı tanınmıştı. Mahkeme bu uygulamanın hizmet süresi fazla olanlar açısından eşitsizlik yaratığı gerekçesi ile iptal etti. Yeni bir düzenleme yapılmadığı takdirde eskisi gibi fiili hizmet zammının öngörüldüğü bir işte çalışan herkes eskisi gibi çalışma süresinin ¨ ü kadar fiili hizmet zammı alabilecek ve yasanın öngördüğü veya öngöreceği yaş haddinden bu süreyi indirebilecektir.
Emeklilik tartışmaları üzerine
Başkent’te hükümet 4 yasa tasarısını kanunlaştırmaya çalışıyor. En başta “tahkim”, sonra “gümrük” ve “af” ile “sosyal güvenlik reformu” Parlamento da hiç tatil yapmadı. 20 Ağustos düşünülüyordu. Ancak yoğun tartışmalar en azından üç tasarıyı sonbahara bırakacak gibi görünüyor. Ayrıca birinin tartışmaları uzarsa yine beklenen olmayacak.
TBMM’de temsil edilen 5 partinin grup başkan vekilleri biraraya gelerek anlaşıyorlar, ama daha sonra yeniden gerilim başlıyor. Bunun üzerine muhalefet her madde için önerge vererek “taktik” deniyor. Zaman kâfi gelmiyor.
Sosyal Güvenlik Reformu Tasarısı yarın görüşülecek. Tarafların kamuoyu araştırmaları da birbirini izliyor. Ankara Ticaret Odası ATO’nun işte 2312 denek arasındaki kamuoyu araştırması.
Şirketlerin % 92’si 60 yaşın üstünde işçi çalıştırmıyor. Çalıştıranların da ancak % 40’ı bundan verim alabiliyor. Bunların % 80’i de emekli yaşının kadınlarda 50, erkeklerde 55 olmasını istiyor.
SSK Bilgi İşlem Dairesi Başkanlığı’ndan da aldığımız bilgiye göre 38 yaşında 12.952 kadın emekli olmuş. En fazla ise 36.611 kadın 50 yaşında emekli olarak rekor kırmış. 59 yaşından sonra emekli kadın müracaatı gözükmüyor.
Erkeklere gelince en erken emekli olanlar 96.669 kişi ile 43 yaşındakiler. Bu sayı 55 yaşında rekora varıyor ve 134.820 oluyor. en son da kimse (memurlardaki gibi 65 yaşını) falan beklemiyor, 63 yaşında 11.123 kişi emekliliğini istemiş.
Türkiye’de Sosyal Güvenlik açığının finansmanının oranı % 4.5. Doğrudan katkısı yok. Ama bu oran Hindistan’da % 7.6, Meksika’da % 9.1, Portekiz’de % 13.6, Romanya’da % 14.4, Kolombiya’da % 18.8, Irak’ta % 24.1, Yunanistan’da % 24.2, Almanyada % 26.5, İspanya’da % 29.4, İsrail’de % 38.4 ve ABD’de % 38.5.
SSK göstergelerine göre Türkiye’de ortalama emekli yaşı 1993’ten bu yana 49 ile 50 arasında değişiyor. 1997’de rekor rakamla 179.951 çalışan 49 yaşında emekli olmuş. 1993’te ise 124.541.
Türkiye’de 1997’de 1.791.557 emekli yaşıyor ve ortalama emekli yaşı da 57. Aynı yıl emeklilerin ortalama ölüm yaşı da 67.
Koskoca “Sosyal Güvenlik Reformu” hükümetçe anlatılamayınca ve kamuoyunda tartışma yaş sınırına indirgenince yarınki TBMM görüşmelerine yardım eder diye konuya girmek ihtiyacını hissettim.
“Genç emekliler cenneti!..”
Ülkemizin bir türlü rayına oturtulamayan önemli sorunlarından biri de ne yazık ki emeklilik...
Her ne kadar, herkes aynı görüşte değilse de, Türkiye gerçekten de “genç emekliler cenneti!..”
Nasıl olmasın ki?..
Kadınlarda 38, erkeklerde 43 yaşında emekli olunabiliyor...
Hayretler içinde kalmamak elde değil. 38 ve 43 yaşları Türkiye’nin bir “genç emekliler cenneti” olduğunu en güzel şekilde kanıtlıyor.
Oysa 38 ve 43 yaşları, istihdama katkıda bulunmak için bir “olgunluk” dönemi olarak kabul edilebilir.
Türkiye’deki yasal duruma bir göz atıldığında, çarpık hususlara rastlamak mümkün.
506 sayılı Sosyal Sigortalar Kurumu’nun “yaşlılık aylığından yararlanma şartları” başlıklı 60. maddenin ilk üç bendi bile durumu bütün çıplaklığıyla ortaya koyuyor.
İşte 60. maddenin ilk bendleri:
Yaşlılık aylığından yararlanma esas ve şartları aşağıda gösterilmiştir.
A. Sigortalının:
a) Kadın ise 50, erkek ise 55 yaşını doldurmuş olması en az 5000 gün veya,
b) Kadın ise, 50 erkek ise 55 yaşını doldurmuş olması, 15 yıldan beri sigortalı bulunması ve en az 3.600 gün yahut,
c) Kadın ise 50, erkek ise 55 yaşını doldurmamış olmakla beraber, kadın ise 20, erkek ise 25 yıldan beri sigortalı bulunması ve en az 5000 gün,
Malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi ödemiş olması şarttır.
Açık bir şekilde görülüyor ki, Türkiye’de şu an uygulanan sisteme göre, herhangi bir yaş tahdidi aranmaksızın 5 bin iş gününü doldurduğunda hanımlar 38 yaşında, erkekler ise, 43 yaşında emekli olabiliyorlar.
Bu rakamlar, Türkiye’ye dünyanın en genç emekliler ülkesi unvanını kazandırıyor.
Oysa, ABD, Almanya, Japonya ve Lüksemburg’ta kadın erkek farketmeksizin ancak 65 yaşında emekli olabiliyorlar.
Diğer ülkelerde de en düşük emekli olma yaşı, kadınlarda 55, erkeklerde 60 olarak belirlenmiş.
Ülkemizde emeklilik yaşının düşük olması, bindiğimiz dalı kendi elimizle kesmenin, belkide en güzel örneğini teşkil ediyor.
Gerçekten de, emeklilik yaşının bu kadar düşük olduğu bir ülke daha yok galiba...
Özellikle, işçi istihdamı sahasında sık sık çekilen ve her iktidar değişikliğinde gündeme gelen emeklilik konusu, Sosyal Sigortalar Kurumu’nu tam anlamıyla kemiriyor.
Ülkemizde emeklilik yaşı ile ilgili ilk düzenlemenin tarihi 1950. Kadın ve erkeklerde 60 yaş olarak belirlenen emeklilik yaşı ilk kez 1965’te değiştirilerek hanımlarda 55’e indirildi.
Emeklilik yaşında radikal anlamdaki değişiklik ise 1969’da gerçekleşti.
Yaş koşullarını kaldıran bu düzenlemeyle bugünkü uygulamanın benzeri şartlar getirilerek 25 çalışma yılını dolduran herkese emeklilik hakkı verildi.
1976’da ise zamanın Başbakanı Süleyman Demirel tarafından daha da kolaylaştırılarak, kadınlarda emeklilik yaşı 20 yıla indirildi.
Emeklilik şartlarının kolay oluşuna ilk tepki, 1986 yılında merhum Turgut Özal’dan geldi. Özal Türkiye’de uygulanan emeklilik yaşının, sosyal güvenlik sisteminin bozulmasına, kamu harcamalarının artmasına neden olduğunu ısrarla anlatmaya başladı. Kadınlarda 55, erkeklerde 60 şartını getirerek, “mezarda emeklilik” kavramının doğmasını sağladı.
Sendikaların ve muhalefet partilerinin uygulama aleyhine yaptıkları çalışmaları değerlendirmek isteyen Demirel ise 1991 genel seçimlerinde Özal’ın mezarda emeklilik uygulamasına son vereceğini seçmenlerine müjdelemişti. Seçimi kazanan Demirel, seçim vaadini yerine getirdi ve 5 bin iş gününü tamamlayan herkesin emekli olmasını sağlayan kanunu, Cumhurbaşkanı Turgut Özal’ın 2 vetosuna rağmen çıkarmayı başardı.
SSK’nın batması da bu tarihten sonra büyük ivme kazandı. 5 Nisan kararlarından sonra, zamanın Başbakanı Tansu Çiller’in yüksek emekli maaşı almak isteyenlerin ek prim ödeyerek bu hakkı elde edeceği sözleri ise bir söylenti olarak kaldı.
Daha önce de belirtmiştik; SSK’nın düzenli çalışmasını ve emeklilik çarkının sağlıklı dönmesini arzu ediyorsak, 57’nci hükümeti, özellikle “başarılı” olacağı şimdiden belli olan Çalışma Bakanı Yaşar Okuyan’ı bıkıp usanmadan ve cesaretle desteklemeliyiz.
Avrupa’da belki de dünyada, en genç emekli eden bir mekanizmanın işlediği Türkiye, artık bu lüksü taşıyamayacak ortamı yaşıyor sanırız.
Popülist politikalardan uzaklaşıp, çökmeye yüz tutan sosyal güvenlik şemsiyesini doğrultmak kaçınılmaz bir görev haline geldi.
Gerçekten de cesur kararlara ihtiyacımız var.
3 yıllık gibi kısa bir geçişle emeklilik yaşının ve prim ödeme gün sayısının daha yukarılara çıkarılmasını tartışmalıyız.
Yakın bir zamanda krize yol açması beklenen emeklilik yaşının tartışılacağı Türkiye, genç emeklilik lüksünü karşılayacak kaynaklarını ne yazık ki yavaş yavaş tüketiyor.
Gelecek haftada bu önemli konuya değinmek niyetindeyiz.
Türkiye, ne yapıp yapıp, genç emeklilik kâbusunu aşmalı ve sosyal güvenlik sistemi yeniden dizayn edilmeli...
.
Kadınlarda emeklilik yaşı hesaplama hakkında açıklamalar Kadınlarda emeklilik yaşı hesaplama konusunda bilgiler Kadınlarda emeklilik yaşı hesaplama hakkında Basında Çıkan Haberler
| |
